Ana sayfa
Bilgi Merkezi

Bilgi Merkezi

Projelerde karşılaştığımız sorulara uygulamadan cevaplar ve sektörün terimlerini sade bir dille açıklayan bir sözlük.

Yazılar

8 Eylül 2026, 7 dakikalık okuma

Nisan 2026 sonrası lisanssız GES: neden hisse devri?

Üretim tesisinin devri tüketim tesisine bağlandı; işletmedeki santrallerde işlem yapısı olarak hisse devri öne çıkıyor. Fiyatı belirleyen unsurlar ve belge listesi.

Yazıyı okuyun

27 Ağustos 2026, 8 dakikalık okuma

Saatlik mahsuplaşmada öz-tüketim GES'i nasıl boyutlandırılır?

Yıllık tüketime eşit güneş enerji santrali (GES) kurmak artık en iyi seçim olmayabilir. Saat saat eşleştirme, ihtiyaç fazlası ve bataryanın ekonomik boyutu.

Yazıyı okuyun

12 Ağustos 2026, 6 dakikalık okuma

Proje finansmanında bankaların baktığı 7 gösterge

Borç servis karşılama oranından P90 üretime, rezerv hesaplarından kur riskine: kredi komitesinin masasına gelen modelde aranan yedi gösterge.

Yazıyı okuyun

Enerji sözlüğü

Fizibilite raporlarında, izin dosyalarında ve kredi sözleşmelerinde sık geçen terimler.

Bağlantı Anlaşması: Üretim tesisinin şebekeye bağlanma koşullarını düzenleyen, şebeke işletmecisiyle imzalanan anlaşma; çağrı mektubundan sonra gelir.
Bağlantı görüşü: Şebeke işletmecisinin, projenin belirli bir noktadan ve kapasiteyle bağlanabileceğine dair görüşü.
Banka uyumlu fizibilite: Bankaların kredi değerlendirmesinde kullanabileceği biçimde, varsayımları kaynağıyla belgelenmiş üretim, yatırım ve nakit akışı çalışması.
Borç servis karşılama oranı: Bir dönemdeki kullanılabilir nakit akışının o dönemin anapara ve faiz ödemesine oranı.
Çağrı mektubu: Başvurusu uygun bulunan lisanssız üretim tesisi için ilgili şebeke işletmecisinin, bağlantı anlaşması imzalamaya çağırdığı yazı; projenin bağlantı hakkını gösterir.
ÇED: Çevresel etki değerlendirmesi. Projenin çevreye olası etkilerinin belirlendiği süreç; sonunda "ÇED gerekli değildir", "ÇED olumlu" ya da "ÇED olumsuz" kararı verilir.
DC/AC oranı: Panel gücünün inverter gücüne oranı. Yüksek oran sabah ve akşam üretimini artırır, öğle saatlerinde kırpmaya yol açar.
DM (dağıtım merkezi): Orta gerilim hatlarının toplandığı, anahtarlama ve koruma ekipmanının bulunduğu merkez; santrali dağıtım şebekesine bağlayan noktalardan biridir.
DSİ görüşü: Devlet Su İşleri'nin, arazinin kendi projeleri ve sulama alanlarıyla çakışıp çakışmadığına dair verdiği görüş; arazi uygunluğunun parçasıdır.
EDAŞ: Elektrik dağıtım şirketi. Bölgesindeki dağıtım şebekesini işletir, lisanssız üretimde bağlantı başvurularını değerlendirir. Bağlantı için kurulan tesisler görevli EDAŞ'a devredilir.
ENH (enerji nakil hattı): Santrali trafo merkezine ya da bağlantı noktasına taşıyan elektrik hattı; havai hat ya da gömülü kablo olabilir. Güzergâhı kamulaştırma ve izin takvimini belirler.
EPC: Mühendislik, tedarik ve inşaat (Engineering, Procurement and Construction). Santralin tasarımdan devreye almaya kadar tek yüklenici tarafından anahtar teslim kurulduğu sözleşme modeli.
Geçici kabul: Santralin kurulumunun tamamlandığını ve işletmeye alındığını gösteren kabul işlemi.
Geri izleme: Takip sistemli santrallerde sabah ve akşam sıraların birbirini gölgelememesi için panellerin yataya doğru döndürülmesi.
Güvence hesabı: İşlem bedelinin bir kısmının, belirli koşullar gerçekleşene kadar bağımsız bir hesapta tutulması.
Hisse devir sözleşmesi: Santral şirketinin paylarının alıcıya devrini, bedeli ve tarafların beyan ve tazmin yükümlülüklerini düzenleyen sözleşme.
İhtiyaç fazlası: Öz-tüketim tesisinde, mahsuplaşma döneminde tüketimi aşan ve şebekeye verilen üretim.
İSG: İş sağlığı ve güvenliği. Sahada çalışanları korumaya yönelik yükümlülükler, eğitimler, risk değerlendirmesi ve denetimler.
Jeoteknik etüt: Zeminin sondaj ve deneylerle incelendiği çalışma; kazık ve temel tasarımının girdisidir.
Kamulaştırma: Kamu yararı kararıyla, enerji nakil hattı gibi tesislerin geçeceği özel mülkiyetteki arazinin bedeli ödenerek edinilmesi ya da üzerinde irtifak hakkı kurulması.
Kapasite faktörü: Bir yılda gerçekleşen üretimin, santral yıl boyunca tam güçte çalışsaydı üreteceği enerjiye oranı.
Kırpma: Panellerin üretebileceği gücün inverter sınırını aştığı saatlerde kaybolan enerji.
Kredi ömrü karşılama oranı: Kredi vadesi boyunca oluşacak nakit akışının bugünkü değerinin kalan borca oranı.
Kurum onayları: Projenin ilgili kurumlarca onaylanması: TEİAŞ, TEDAŞ, EDAŞ, OSB (organize sanayi bölgesi yönetimi) ve ETKB (Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı).
LÜY (Lisanssız Elektrik Üretim Yönetmeliği): Lisans almadan, çoğunlukla bir tüketim tesisiyle ilişkili kurulan üretim tesislerini düzenleyen yönetmelik.
LÜY Madde 5.1.h / 5.1.ç: Lisanssız üretim yönetmeliğinde, bir tüketim tesisinin ihtiyacını karşılamak üzere kurulan öz-tüketim esaslı üretim tesislerini lisans alma ve şirket kurma yükümlülüğünden muaf tutan bentler. Üretim, ilişkilendirilen tüketim tesisinin tüketiminden mahsup edilir.
Marjinal tarım arazisi yazısı: Tarım arazisinde güneş enerji santrali (GES) kurulabilmesi için arazinin marjinal tarım arazisi niteliğinde olduğunu gösteren, İl Tarım ve Orman Müdürlüğünden alınan yazı; tarım dışı kullanım izni sürecinin parçasıdır.
MWe ve MWp: MWe, santralin şebekeye verebileceği AC (alternatif akım) güçtür; MWp, panellerin standart koşullardaki DC (doğru akım) tepe gücüdür. Güneş santrallerinde DC gücü genellikle AC gücünden yüksektir.
O&M: İşletme ve bakım (Operation and Maintenance). Santralin izlenmesini, periyodik ve arıza bakımını, performans raporlamasını ve garanti yönetimini kapsayan hizmet.
Özgül üretim: Kurulu güç başına yıllık üretim; güneş santrallerinde kWh/kWp ile ifade edilir.
Öz-tüketim GES: Üretimini öncelikle bağlı olduğu tüketim tesisinin ihtiyacı için yapan güneş santrali; çatıya, tesisin arazisine ya da uzak bir araziye kurulabilir.
P50 ve P90: Yılların sırasıyla %50'sinde ve %90'ında aşılması beklenen üretim değerleri.
Performans oranı: Gerçekleşen üretimin, kayıpsız bir sistemin aynı ışınımla üreteceği enerjiye oranı.
PTF: Piyasa takas fiyatı. Gün öncesi piyasasında her saat için oluşan elektrik fiyatı.
Saatlik mahsuplaşma: Üretimin yalnız aynı saat içindeki tüketimden düşülmesi. Aynı saatte tüketilmeyen üretim ihtiyaç fazlası sayılır.
SCADA: Santral ve trafo merkezindeki ekipmanın uzaktan izlendiği, ölçüm verisinin toplandığı ve kumanda edildiği sistem (Supervisory Control and Data Acquisition).
Şönt reaktör: Uzun enerji nakil hatlarının ve kabloların ürettiği kapasitif reaktif gücü dengeleyerek gerilimin izin verilen sınırlar içinde kalmasını sağlayan, şebekeye paralel bağlı reaktör.
TEDAŞ: Türkiye Elektrik Dağıtım A.Ş. Dağıtım tesislerine ait projelerin onayında ve kabul işlemlerinde yer alan kamu şirketi.
TEİAŞ: Türkiye Elektrik İletim A.Ş. Yüksek gerilim iletim şebekesini ve iletim trafo merkezlerini işleten kamu şirketi; iletimden bağlanan projelerde bağlantı görüşü ve anlaşmalarının tarafıdır.
Termal drone denetimi: Termal kameralı insansız hava aracıyla panellerdeki sıcak noktaların, bağlantı ve kablo arızalarının hızla tespit edildiği saha denetimi.
Teşvik belgesi: Sanayi ve Teknoloji Bakanlığınca düzenlenen ve yatırıma KDV istisnası, gümrük vergisi muafiyeti gibi destekler sağlayan belge.
TM kapasite tespiti: Projenin bağlanacağı trafo merkezinde yeni üretim için ayrılabilecek kapasitenin belirlenmesi; bağlantı başvurusunun ilk ve belirleyici adımıdır.
TR merkezi: Dağıtım şebekesinde orta gerilimi alçak gerilime (ör. 33 kV'tan 0,4 kV'a) düşüren transformatör merkezi.
YEKDEM: Yenilenebilir Enerji Kaynakları Destekleme Mekanizması. Kapsamdaki santrallerin ürettiği elektriğe belirli bir süre boyunca önceden belirlenmiş fiyat uygulanır.
YEK-G: Yenilenebilir enerji kaynak garanti belgesi. Tüketilen elektriğin yenilenebilir kaynaktan üretildiğini belgeler.

Sorunuzun cevabını bulamadınız mı?

Mevzuat ya da finansman konusunda projenize özel bir sorunuz varsa bize yazın.

Projenizi konuşalım